Cách tính dự toán xây dựng nhà ở từ bản vẽ và khối lượng thi công

Khi chuẩn bị xây nhà, nhiều chủ nhà thường lấy diện tích đất nhân trực tiếp với đơn giá thi công để dự trù ngân sách. Cách này có thể tạo ra sai lệch khá lớn vì diện tích đất, diện tích sử dụng và diện tích được quy đổi để tính giá xây dựng không phải là một. Muốn áp dụng đúng cách tính giá xây nhà theo m2, chủ nhà cần xác định lần lượt diện tích móng, các tầng, ban công, sân, khoảng thông tầng và mái theo hệ số quy đổi phù hợp, sau đó cộng thành tổng diện tích xây dựng trước khi nhân với đơn giá của gói thi công.

Diện tích đất, diện tích sử dụng và diện tích xây dựng khác nhau thế nào?

Phân biệt diện tích đất, diện tích sử dụng và diện tích xây dựng nhà ở - Nguyên Phát (NP Group)

Ba khái niệm này thường bị sử dụng lẫn nhau khi chủ nhà tự ước tính ngân sách. Tuy nhiên, mỗi loại diện tích phục vụ một mục đích khác nhau. Nếu chưa phân biệt rõ ngay từ đầu, việc so sánh giá xây nhà theo m2 giữa các đơn vị thi công rất dễ sai lệch.

Diện tích đất là phần diện tích của lô đất

Diện tích đất là kích thước phần đất được xác định theo hồ sơ pháp lý và hiện trạng thực tế. Ví dụ, một lô đất rộng 4 m và dài 15 m có diện tích đất là 60 m2.

Tuy nhiên, 60 m2 đất không đồng nghĩa mỗi tầng đều được xây đủ 60 m2. Diện tích được phép xây dựng còn phụ thuộc vào chỉ giới xây dựng, khoảng lùi, mật độ xây dựng, phần sân và các yêu cầu pháp lý áp dụng cho từng công trình.

Diện tích sử dụng là phần không gian thực tế phục vụ nhu cầu ở

Diện tích sử dụng thường được hiểu là phần diện tích mà gia đình có thể khai thác cho phòng khách, phòng ngủ, bếp, vệ sinh, hành lang, cầu thang và các chức năng khác sau khi công trình hoàn thiện.

Con số này hữu ích khi đánh giá công năng nhưng không phải là cơ sở duy nhất để tính tiền xây dựng. Một số hạng mục như móng hoặc mái không phải diện tích sử dụng theo nghĩa sinh hoạt, nhưng vẫn phát sinh khối lượng vật tư và nhân công nên được quy đổi vào diện tích tính giá.

Diện tích xây dựng quy đổi là cơ sở thường dùng để khái toán

Trong cách tính giá xây dựng theo m2, diện tích xây dựng thường được xác định bằng cách cộng diện tích của nhiều bộ phận công trình sau khi áp dụng hệ số quy đổi tương ứng.

Công thức tổng quát có thể hiểu như sau:

Tổng diện tích xây dựng quy đổi = Diện tích móng quy đổi + diện tích các tầng + diện tích ban công, sân và các phần phụ trợ quy đổi + diện tích mái quy đổi.

Sau khi có tổng diện tích này, chủ nhà mới lấy tổng m2 nhân với đơn giá của gói thi công để có mức khái toán ban đầu. Đây cũng là lý do hai công trình có cùng diện tích đất nhưng tổng giá xây dựng theo m2 có thể rất khác nhau.

Khi lập dự toán xây dựng nhà phố, Nguyên Phát khuyến nghị chủ nhà yêu cầu đơn vị tư vấn ghi rõ cách tính từng phần diện tích thay vì chỉ đưa ra một con số tổng. Việc này giúp chủ nhà kiểm tra được diện tích nào đã tính, diện tích nào chưa tính và hệ số nào đang được áp dụng.

Những khu vực nào được đưa vào tổng diện tích tính giá?

Các khu vực tính vào tổng diện tích xây dựng nhà ở - Nguyên Phát (NP Group)

Tổng diện tích tính giá không chỉ gồm phần sàn của các tầng. Tùy thiết kế và biện pháp thi công, nhiều khu vực khác cũng tạo ra khối lượng xây dựng và cần được tính theo tỷ lệ phù hợp.

Phần móng

Móng truyền tải trọng của công trình xuống nền đất. Tùy điều kiện địa chất, số tầng và phương án kết cấu, công trình có thể sử dụng móng đơn, móng băng, móng bè hoặc giải pháp móng kết hợp cọc.

Móng thường không được tính bằng 100% diện tích sàn một cách mặc định. Thay vào đó, nhà thầu áp dụng tỷ lệ quy đổi dựa trên phương án kết cấu và phạm vi thi công thực tế.

Phần sàn của từng tầng

Phần sàn có mái che của mỗi tầng thường là thành phần lớn nhất trong tổng diện tích xây dựng. Chủ nhà cần lấy diện tích xây dựng thực tế của từng tầng thay vì mặc định bằng toàn bộ diện tích đất.

Ví dụ, đất 60 m2 nhưng tầng trệt chỉ xây 52 m2 do chừa sân trước và sân sau thì phần sàn tầng trệt phải căn cứ 52 m2, không phải 60 m2.

Ban công và lô gia

Ban công hoặc lô gia vẫn có kết cấu sàn, lan can, chống thấm và hoàn thiện bề mặt nên thường được đưa vào tổng diện tích tính giá. Tỷ lệ áp dụng cần được ghi rõ trong bảng khái toán hoặc hợp đồng.

Sân trước, sân sau và sân thượng

Sân có thể không có mái nhưng vẫn phát sinh nền, kết cấu, chống thấm, thoát nước, lát hoàn thiện hoặc tường bao. Vì vậy, sân thường được tính theo hệ số thấp hơn phần sàn chính thay vì bỏ hoàn toàn khỏi tổng diện tích.

Khoảng thông tầng và ô cầu thang

Khoảng thông tầng là phần để trống xuyên tầng nhằm lấy sáng, thông gió hoặc tạo không gian kiến trúc. Do không phải toàn bộ khu vực đều hình thành sàn bê tông nên cách quy đổi cần căn cứ kích thước thực tế và quy định tính diện tích của từng đơn vị.

Ô cầu thang lại là khu vực có dầm, bản thang, chiếu nghỉ và hoàn thiện, vì vậy không nên mặc định xem toàn bộ khoảng cầu thang là diện tích trống.

Phần mái

Mái bê tông cốt thép, mái ngói, mái tôn hoặc mái kết hợp có lượng vật tư và phương thức thi công khác nhau. Do đó, mỗi phương án mái có thể được quy đổi theo một tỷ lệ khác nhau.

Để kiểm tra tổng m2, chủ nhà nên yêu cầu bảng thể hiện tối thiểu các phần sau:

• Diện tích móng và hệ số quy đổi.
• Diện tích thực tế của từng tầng.
• Diện tích ban công hoặc lô gia.
• Diện tích sân trước, sân sau và sân thượng.
• Diện tích khoảng thông tầng nếu có.
• Diện tích mái và loại mái được áp dụng.

Cách quy đổi diện tích móng theo từng phương án kết cấu

Quy đổi diện tích móng theo phương án kết cấu xây dựng - Nguyên Phát (NP Group)

Móng là phần dễ gây chênh lệch khi chủ nhà so sánh cách tính tiền xây nhà theo mét vuông giữa các bảng báo giá. Nguyên nhân không nằm ở việc một hệ số nào đó luôn đúng hoặc sai, mà ở chỗ hệ số phải tương ứng với loại móng và phạm vi công việc thực tế.

Móng đơn

Móng đơn thường được bố trí riêng dưới từng cột hoặc nhóm cột trong những trường hợp điều kiện địa chất và tải trọng công trình phù hợp. Do khối lượng bê tông, cốt thép và đào đất có thể thấp hơn một số loại móng khác, tỷ lệ quy đổi thường thấp hơn móng băng hoặc móng bè.

Ví dụ minh họa, nếu diện tích tầng trệt là 60 m2 và đơn vị thi công quy ước móng đơn bằng 30% diện tích tầng trệt thì diện tích móng quy đổi sẽ là:

60 m2 × 30% = 18 m2 quy đổi.

Tỷ lệ 30% trong ví dụ chỉ nhằm giải thích phương pháp tính. Chủ nhà không nên dùng như một hệ số cố định cho mọi công trình.

Móng băng

Móng băng thường chạy liên tục theo một hoặc nhiều phương dưới hệ cột hoặc tường chịu lực. Do khối lượng đào đất, bê tông lót, cốt thép, bê tông móng và đà kiềng có thể lớn hơn móng đơn, hệ số quy đổi thường cao hơn.

Nếu diện tích tầng trệt là 60 m2 và bảng giá xác định móng băng bằng 50% diện tích tầng trệt thì:

60 m2 × 50% = 30 m2 quy đổi.

Móng bè

Móng bè là bản móng liên tục trên phần lớn hoặc toàn bộ diện tích công trình. Vì phạm vi kết cấu lớn, lượng bê tông và cốt thép đáng kể, hệ số diện tích quy đổi có thể cao hơn các phương án móng cục bộ.

Ví dụ, diện tích tầng trệt 60 m2 và móng bè được quy đổi 70% thì:

60 m2 × 70% = 42 m2 quy đổi.

Móng cọc cần làm rõ cách tính phần cọc và đài móng

Đối với công trình dùng cọc, chủ nhà không nên chỉ nhìn một hệ số m2 mà cần kiểm tra bảng giá đang xử lý chi phí cọc như thế nào. Có đơn vị đưa một phần vào hệ số móng, có đơn vị tách riêng cọc ép, cọc khoan hoặc chiều dài cọc thực tế.

Do điều kiện nền đất và tải trọng mỗi công trình khác nhau, phần cọc thường cần được xác định từ hồ sơ kết cấu, dữ liệu địa chất hoặc phương án kỹ thuật cụ thể. Đây là hạng mục chủ nhà nên kiểm tra kỹ trước khi dùng đơn giá m2 sàn xây dựng để ước tính tổng ngân sách.

Trước khi chấp nhận hệ số móng, chủ nhà nên kiểm tra:

• Phương án móng nào đang được sử dụng trong hồ sơ kết cấu?
• Hệ số móng được tính trên diện tích tầng trệt hay một diện tích khác?
• Phần cọc đã nằm trong hệ số hay được báo riêng?
• Các công việc đào đất, vận chuyển đất, bê tông lót, đài móng và đà kiềng đã nằm trong phạm vi nào?

Cách tính diện tích các tầng, ban công, sân và khoảng thông tầng

Cách tính diện tích tầng, ban công, sân và thông tầng - Nguyên Phát (NP Group)

Sau phần móng, bước quan trọng nhất trong cách tính tiền xây nhà theo m2 là xác định đúng diện tích thực tế của từng tầng và các phần phụ trợ. Chủ nhà nên tính theo bản vẽ mặt bằng thay vì lấy diện tích đất nhân với số tầng.

Diện tích các tầng được tính theo phần thực tế xây dựng

Giả sử lô đất rộng 4 m × 15 m, tương đương 60 m2. Thiết kế chừa 3 m sân trước và 1 m sân sau, phần xây dựng chính còn 4 m × 11 m = 44 m2.

Nếu tầng trệt, lầu 1 và lầu 2 đều xây đủ 44 m2 thì tổng phần sàn ba tầng là:

44 + 44 + 44 = 132 m2.

Không nên tính 60 m2 × 3 tầng = 180 m2 nếu bản vẽ thực tế không xây hết đất. Sai khác 48 m2 trong ví dụ này có thể làm lệch đáng kể khái toán.

Ban công cần đo theo kích thước trên bản vẽ

Ví dụ ban công rộng 1,2 m và dài 4 m thì diện tích hình học là:

1,2 m × 4 m = 4,8 m2.

Sau đó diện tích 4,8 m2 sẽ được nhân với hệ số mà đơn vị thi công quy định cho loại ban công tương ứng. Chủ nhà nên tránh tình trạng nhà thầu chỉ ghi chung “ban công tính theo quy định” mà không thể hiện hệ số cụ thể.

Sân được tính theo diện tích và mức độ thi công thực tế

Một sân trước 12 m2 có thể có nền bê tông, lát gạch, hệ thống thoát nước và tường bao. Vì vậy, dù không có mái, khu vực này vẫn tạo khối lượng thi công.

Ví dụ nếu sân 12 m2 được quy đổi 50% thì:

12 m2 × 50% = 6 m2 quy đổi.

Nếu sân có kết cấu phức tạp hơn, mái che, bồn cây xây cố định hoặc hạng mục kỹ thuật khác thì cách tính có thể thay đổi. Bảng dự toán cần mô tả rõ để chủ nhà biết hệ số đang phản ánh phạm vi nào.

Khoảng thông tầng không nên tính giống toàn bộ phần sàn

Giả sử một tầng có mặt bằng 50 m2 nhưng chừa ô thông tầng 6 m2. Phần sàn bê tông thực tế còn 44 m2. Tuy nhiên, xung quanh ô thông tầng vẫn có dầm, lan can, hoàn thiện và các công việc liên quan.

Vì vậy, mỗi đơn vị có thể áp dụng quy tắc tính khác nhau theo quy mô khoảng trống. Chủ nhà cần xem bản vẽ và quy định hệ số cụ thể, thay vì mặc định toàn bộ 50 m2 đều tính 100% hoặc toàn bộ 6 m2 thông tầng đều được loại bỏ.

Không lấy số tầng nhân máy móc với diện tích đất

Đây là sai sót thường gặp nhất khi chủ nhà tự tra giá xây dựng nhà theo m2. Một căn nhà 4 tầng trên đất 60 m2 không đồng nghĩa tổng sàn chắc chắn là 240 m2.

Thực tế có thể có sân, khoảng lùi, thông tầng, sân thượng, ban công hoặc tầng có diện tích khác nhau. Vì vậy, phép tính đúng phải đi từ bản vẽ từng tầng rồi cộng lại.

Một bảng tính đơn giản có thể được lập như sau:

Bảng trên nhằm minh họa phương pháp kiểm tra. Hệ số thực tế cần thống nhất dựa trên thiết kế, kết cấu và phạm vi báo giá của từng công trình.

Cách quy đổi diện tích mái theo phương án thi công

Quy đổi diện tích mái theo phương án thi công xây dựng - Nguyên Phát (NP Group)

Mái là một trong những phần tạo ra chênh lệch đáng kể khi áp dụng giá xây dựng tính theo mét vuông. Chủ nhà cần xác định rõ loại mái ngay từ bản vẽ vì mái bê tông, mái tôn và mái ngói không có cùng cấu tạo.

Mái bê tông cốt thép

Mái bê tông cốt thép có hệ cốp pha, cốt thép, bê tông, chống thấm và lớp hoàn thiện tùy thiết kế. Vì vậy, diện tích mái thường được quy đổi theo tỷ lệ đáng kể so với diện tích hình học.

Ví dụ, mái bê tông có diện tích 44 m2 và đơn vị thi công quy đổi 50% thì diện tích tính giá là:

44 m2 × 50% = 22 m2.

Hệ số này chỉ là ví dụ minh họa, không phải mức áp dụng cố định.

Mái tôn

Mái tôn thường gồm hệ khung thép, xà gồ, tôn lợp và các chi tiết thoát nước. Khối lượng kết cấu thường thấp hơn mái bê tông cốt thép nên hệ số quy đổi có thể khác.

Chủ nhà cần xem báo giá đã bao gồm hệ khung, loại tôn, độ dày, lớp cách nhiệt, máng xối và phụ kiện hay chưa. Nếu hai nhà thầu sử dụng cùng một hệ số nhưng phạm vi vật tư khác nhau thì tổng giá vẫn không thể so sánh trực tiếp.

Mái ngói trên hệ khung

Mái ngói có thể được thi công trên hệ khung thép hoặc kết hợp với sàn bê tông bên dưới. Hai trường hợp này có khối lượng rất khác nhau.

Nếu có cả sàn bê tông mái và hệ mái ngói phía trên, cần kiểm tra liệu bảng tính đang quy đổi riêng từng lớp kết cấu hay đã gộp chung. Đây là điểm dễ bị bỏ sót khi chủ nhà chỉ nhìn một dòng “mái ngói” trong báo giá.

Mái có nhiều lớp cần tránh tính trùng

Một số thiết kế có sàn mái bê tông, lớp chống thấm, mái che nhẹ hoặc mái trang trí phía trên. Khi đó, chủ nhà nên yêu cầu giải thích từng lớp nào được tính trong hệ số diện tích và lớp nào được báo riêng.

Mục tiêu không phải tìm hệ số thấp nhất, mà là xác định cùng một phạm vi công việc để so sánh đúng giá xây dựng mét vuông giữa các phương án.

Cách lấy tổng diện tích xây dựng nhân với đơn giá của gói thi công

Tính tổng diện tích xây dựng theo đơn giá gói thi công - Nguyên Phát (NP Group)

Sau khi đã quy đổi toàn bộ móng, sàn, sân, ban công và mái, chủ nhà có thể cộng các phần lại để xác định tổng diện tích xây dựng. Đây là bước trung tâm của cách tính giá xây nhà theo m2.

Bước 1: Lập bảng từng khu vực

Chủ nhà nên lập bảng riêng cho từng thành phần thay vì chỉ ghi một con số cuối cùng. Ví dụ minh họa:

Trong ví dụ này, tổng diện tích quy đổi là:

22 + 44 + 44 + 44 + 6 + 2,4 + 22 = 184,4 m2.

Các hệ số trong bảng chỉ dùng để minh họa phương pháp. Khi lập dự toán thực tế, hệ số phải lấy từ bảng quy định của đơn vị thi công và đối chiếu với cấu tạo công trình.

Bước 2: Nhân tổng diện tích với đơn giá tương ứng

Công thức khái toán:

Chi phí khái toán = Tổng diện tích xây dựng quy đổi × đơn giá m2 của gói thi công.

Giả sử tổng diện tích quy đổi là 184,4 m2 và một gói thi công được báo theo đơn giá X đồng/m2 thì tổng giá khái toán sẽ là:

184,4 × X.

Điểm cần lưu ý là con số X chỉ có ý nghĩa khi chủ nhà biết rõ phạm vi của gói thi công. Hai đơn vị cùng báo giá xây nhà tính theo m2 nhưng một bên bao gồm nhiều hạng mục hơn thì không thể chỉ lấy đơn giá thấp hơn để kết luận phương án rẻ hơn.

Bước 3: Đối chiếu phạm vi trước khi so sánh giá

Trước khi so sánh, chủ nhà cần kiểm tra ít nhất ba lớp thông tin: tổng diện tích quy đổi, đơn giá trên m2 và phạm vi công việc nằm trong đơn giá.

Ví dụ, một báo giá 5 triệu đồng/m2 trên tổng diện tích 200 m2 và một báo giá 5,3 triệu đồng/m2 trên tổng diện tích 180 m2 có thể cho tổng chi phí rất gần nhau. Nếu chỉ nhìn đơn giá, chủ nhà có thể hiểu sai phương án nào thấp hơn.

Vì vậy, khi xem dự toán xây dựng nhà phố, cần đặt tổng diện tích và đơn giá cạnh nhau. Sau đó kiểm tra tiếp các hạng mục chưa bao gồm, vật tư dự kiến và cách xử lý phần khối lượng thay đổi.

Bước 4: Kiểm tra những phần đang tạm tính hoặc chưa xác định

Ở giai đoạn thiết kế sơ bộ, một số hạng mục có thể chưa đủ dữ liệu để chốt chính xác, chẳng hạn chiều dài cọc, yêu cầu gia cố nhà liền kề hoặc cấu tạo đặc biệt. Những phần này nên được ghi rõ là tạm tính hoặc chưa bao gồm thay vì nhập chung vào giá m2 rồi tạo cảm giác tổng giá đã cố định.

Đây là cách tiếp cận minh bạch hơn: phần nào đã đủ cơ sở thì tính rõ; phần nào chưa đủ cơ sở thì ghi điều kiện xác định sau. Mục tiêu là giúp chủ nhà hiểu ngân sách đang được hình thành từ đâu và khu vực nào còn khả năng thay đổi.

Trường hợp nào kết quả tính theo m2 không còn phù hợp?

Khi nào cách tính chi phí xây dựng theo m2 không phù hợp - Nguyên Phát (NP Group)

Cách tính giá xây nhà theo m2 phù hợp để khái toán nhanh ở giai đoạn đầu, nhưng không phải công cụ thay thế hoàn toàn cho dự toán chi tiết. Khi thiết kế, kết cấu hoặc điều kiện thi công có nhiều yếu tố đặc thù, chỉ dùng diện tích nhân đơn giá có thể không phản ánh đúng khối lượng thực tế.

Khi công trình có kết cấu đặc biệt

Nhà có nhịp lớn, nhiều tầng, tầng hầm, kết cấu chuyển, console lớn hoặc yêu cầu gia cường đặc biệt có thể tạo khối lượng bê tông, cốt thép và biện pháp thi công khác đáng kể so với nhà phố thông thường.

Trong trường hợp này, giá xây dựng theo m2 chỉ nên dùng làm tham chiếu. Hồ sơ kết cấu cần được bóc khối lượng cụ thể để đánh giá ngân sách sát hơn.

Khi có tầng hầm hoặc bán hầm

Tầng hầm liên quan đến đào đất, chống đỡ vách, chống thấm, thoát nước, vận chuyển đất và điều kiện thi công sát công trình lân cận. Một hệ số diện tích đơn giản có thể không phản ánh hết mức độ phức tạp.

Khi điều kiện mặt bằng thi công bị hạn chế

Nhà nằm trong hẻm nhỏ, khu vực khó tập kết vật tư hoặc có giới hạn về thời gian vận chuyển có thể cần phương án tổ chức thi công khác. Những yếu tố này không thể hiện trực tiếp qua diện tích sàn.

Nếu công trình đang thi công trong khu dân cư, biện pháp tổ chức cần ưu tiên an toàn lao động, che chắn, kết cấu tạm, vận chuyển vật liệu và trình tự thi công phù hợp thay vì chỉ tập trung vào tốc độ triển khai.

Khi hồ sơ thiết kế chưa hoàn chỉnh

Nếu chưa có bản vẽ kiến trúc và kết cấu đủ chi tiết, tổng m2 vẫn có thể ước tính nhưng nhiều phạm vi quan trọng chưa được xác nhận. Việc chốt giá quá sớm dễ dẫn đến điều chỉnh sau khi bản vẽ thay đổi.

Khi mức hoàn thiện có nhiều yêu cầu riêng

Giá m2 thường dựa trên một danh mục vật tư và phạm vi hoàn thiện nhất định. Nếu chủ nhà lựa chọn nhiều vật liệu, thiết bị hoặc chi tiết kiến trúc ngoài tiêu chuẩn của gói, tổng chi phí có thể thay đổi mà diện tích xây dựng không đổi.

Khi cần quyết định ký hợp đồng

Khái toán theo m2 phù hợp để định hướng ngân sách, nhưng trước khi ký hợp đồng, chủ nhà nên tiến thêm một bước: kiểm tra hồ sơ thiết kế, bảng khối lượng, danh mục vật tư, phần bao gồm, phần loại trừ, phần tạm tính và nguyên tắc xử lý khối lượng phát sinh.

Chủ nhà có thể tự kiểm tra bằng các câu hỏi sau:

• Tổng diện tích tính giá được hình thành từ những khu vực nào?
• Hệ số móng, sân, ban công và mái đã được ghi cụ thể chưa?
• Diện tích từng tầng lấy theo bản vẽ hay lấy theo toàn bộ diện tích đất?
• Có hạng mục nào đang bị tính trùng giữa hệ số diện tích và báo giá riêng hay không?
• Có hạng mục nào chưa được đưa vào giá hoặc đang tạm tính hay không?
• Đơn giá m2 đang bao gồm phạm vi công việc và nhóm vật tư nào?

Một bảng tính m2 tốt phải giúp chủ nhà truy ngược được con số tổng, không chỉ đưa ra một phép nhân cuối cùng. Khi tổng diện tích được xác định minh bạch và phạm vi gói thi công được mô tả rõ, chủ nhà sẽ có cơ sở thực tế hơn để so sánh các phương án và kiểm soát ngân sách.

Tóm lại, cách tính giá xây nhà theo m2 nên bắt đầu từ bản vẽ: xác định diện tích thực tế từng tầng, quy đổi móng, sân, ban công, khoảng thông tầng và mái, sau đó cộng thành tổng diện tích xây dựng rồi mới nhân với đơn giá. Phương pháp này phù hợp để ước tính ngân sách ban đầu, nhưng khi chuẩn bị ký hợp đồng, chủ nhà vẫn cần đối chiếu hồ sơ thiết kế và khối lượng chi tiết để nhận diện các phần bao gồm, loại trừ hoặc tạm tính.

Gửi hồ sơ thiết kế để Nguyên Phát hỗ trợ bóc tách khối lượng và lập dự toán chi tiết cho công trình.